Als je de zaak won

De psychologe Begonia Séu herinnert zich de kille, onwelriekende isoleercel van het staatsziekenhuis in Maastricht. De geelwitte muren komen op haar af en ze ziet haar patiënt, Adriana Humaine, als een schim voor zich.

De advocaat van de tegenpartij schudt haar wakker: ‘Wat is er precies gebeurd met uw cliënte?’

Begonia Séu wordt deze rechtszitting onderhand een beetje beu. Hier zit ze dan, met haar parelmoer-blonde coup en haar goede gedrag. Zij is zelfs niet aanwezig geweest bij de malversatie van haar cliënte, Adriana Humaine.

Juffrouw Humaine heeft daags tevoren een zangwedstrijd onder invloed van doping gewonnen en is hierop in de afkoelcel gezet. Dat herhaalt ze dus nog een keer. Het lijkt wel of sommigen hardhorend zijn.

Akte 1 – De afkoelcel

Bed en Breakfast De Avonturijn, Zichen

‘De afkoelcel, mevrouw Séu?’

‘Hoe heet zoiets dan?’

‘De isoleer, dat is de term die het college sinds de beginjaren bezigt.’ De politierechter knikt minzaam naar de genodigden en zegt: ‘Nu komt de beklaagde aan bod. Aan u het woord, Cláudia Quito La Paz.’

Meester Cláudia Quito La Paz, die tot in de puntjes verzorgd is, steekt direct van wal: ‘Ziet u, edelachtbare, mijn cliënt, de psychologe Séu en haar patiënte mevrouw Humaine, hebben geen strafbaar feit gepleegd. Denkt u dat inrichtingen zoals het Mentaal Syndicaat patiënten opgenomen heeft alleen maar omdat ze zo stil zijn?’

‘Gaat u verder,’ spreekt de voorzitter.

De Nieuwstraat, zijstraat van de Markt, Maastricht

De Nieuwstraat, zijstraat van de Markt, Maastricht
Bekijk meer foto's van Begonia Séu

‘Het Mentaal Syndicaat is opgericht na de tweede wereldoorlog om met de opgedane kennis sommige mensen op het rechte pad te zetten, al dan niet onder chemische dwang.

‘Mijn cliënt, de vrouw Adriana Humaine, ook wel bekend als Adje, is onder invloed van diverse middelen even uit de band gesprongen. Zelfs geestelijk gezonde mensen, die buiten de categorieën van de Débilités Mentales vallen, voor de ingewijden onder ons de dikke mdm vier of de verguisde versie vijf, laten zich soms gaan.

‘Ik vraag u daarom, edelachtbare, om dit feit in acht te nemen en van verdere vervolging af te zien.’

De politierechter besluit door te zeggen dat hij de zaak in beraad neemt. Terwijl hij aanstalten maakt om naar zijn kwartier te gaan, komt een oververhitte dame binnen. Het is Patricia’s zus, Deborah Dendermonde. Deborah zegt: ‘Ik wil graag ook nog wat kwijt over deze zaak.’

‘Dit is hoogst ongebruikelijk,’ zegt de politierechter, die met enige tegenzin in zijn zetel plaatsneemt. ‘Maar steekt u van wal.’

‘Ik ben Deborah, de hoofdverpleegkundige van het Mentaal Syndicaat. Ik moet melding maken van verdachte omstandigheden.’

‘Wij luisteren.’

‘Mevrouw Humaine had een onderonsje met een zekere Fah. Een vrouw uit Jakarta, die normaalgesproken geen boe of bah zegt tegen ons of de andere patiënten.

‘Die vrouw, Fah, heeft met haar gesproken over poedertjes die de zangprestaties verbeteren.’

‘Edelachtbare, wat is hiervan de relevantie?’ zegt de advocate van mevrouw Humaine.

‘Afgewezen. Gaat u alstublieft door met uw verhaal, Deborah.’

‘Adriana en Fah discussieerden uitvoerig over die poedertjes. Zoals u weet, is Adriana verwikkeld in een strijd met Amanda Apple.’

‘Ik zou graag Amanda Apple persoonlijk aan het woord hebben,’ zegt de politierechter.

Deborah vervolgt haar relaas alsof er niets gezegd is: ‘Fah was binnengekomen op de vlucht HS-13 uit Kuala Lumpur en ze was in een staat van uiterste verwarring. Ze maakte zich druk dat haar poedertjes ontdekt zouden worden. Wij hebben de koffers laten controleren, maar er zat niets verdacht bij.’

‘Edelachtbare, wat heeft Fah te maken met mijn cliënte?’

‘Afgewezen. Deborah, gaat u alstublieft door.’

‘Wij, de verpleegkundigen van het Mentaal Syndicaat, denken dat er wel degelijk een kern van waarheid in het verhaal van die poedertjes zat. Mensen zijn verward, oké, maar meestal heeft de verwardheid een oorzaak. Ik zou mevrouw Humaine graag willen arresteren op verdenking van dopinggebruik.’

De emoties lopen hoog op in de rechtszaal en een luid rumoer stijgt op. ‘Orde, orde,’ zegt de politierechter en slaat een paar keer op de tafel. ‘Orde!’ De rust lijkt wedergekeerd. ‘Natuurlijk bent u niet bij machte om de arrestatie te verrichtten.’

‘Weet wel wie u voor zich heeft. Ik ben sociaal psychiatrisch verpleegkundige!’ Deborah wordt bijna witheet van woede.

‘Edelachtbare, wij hebben geen tijd voor persoonlijke vendetta's,’ zegt de advocaat.

‘Mevrouw, ik ben politierechter. Ik wijs u alleen op het feit dat alleen de politie een arrestatie kan uitvoeren. Bent u niet bekend met de trias politica?’

‘Natuurlijk, ik ben alleen nog niet klaar.’

Akte 2 – Deborah ziet geesten

Deborah kijkt om en ziet nu haar zus Patricia aanhollen. Niemand ontgaat de zware passen van Patricia, die er in haar purperen jurk weer als door een ringetje te halen uitziet. Het lijkt wel een creatie van Vivienne Westwood.

Patricia begint luid te roepen: ‘Deborah, doe dit alsjeblieft niet.’

‘Ik ben hoofdverpleegkundige en het is mijn taak om voor de mens te zorgen,’ zegt Deborah.

‘Deborah. Wacht!’ Patricia grijpt haar zus beet en samen vallen ze tegen de vlakte.

‘Orde! Orde!’ roept de rechter. ‘Deze situatie is onhoudbaar. Ik schors de zitting en kom over vijf minuten terug met de definitieve uitspraak.’

‘Objection!’ schreeuwde Deborah, die wordt geplet door haar mollige zus. ‘Als u niet uitkijkt, klaag ik u aan wegens overlast,’ zegt de politierechter.

Adriana is zichtbaar geëmotioneerd. Ze huilt bijna en moet denken aan haar huis in het Massif Central. Ook denkt ze gek genoeg aan haar opa, die uit Slowakije kwam. Ze vindt het zo'n mooi land. De advocaat, een oogverblindende mooie Braziliaanse die door het leven ging als Cláudia Quito La Paz, komt naar haar toe en legt een arm om haar heen: 'Het komt goed, Adriana. Een beetje doping is in ons land heel gebruikelijk. Hoe denk je anders dat Pelé de wereldcup heeft gewonnen?'

Deborah, die normaalgesproken Oost-Indisch doof is, hoort dit en vecht om overeind te komen. Ze geeft een stomp tegen haar zus en zegt: ‘Een beetje doping? Ik ben sociaal psychiatrisch verpleegkundige, de voetsoldaat van ieder ziekenhuis. Ik weet waar ik het over heb, meneer de advocaat. Of beledigt u mij omdat ik vrouw ben?’

Patricia staat ook op en probeert haar zuster te kalmeren: ‘Deborah, weet je nog dat je die toets van de Schroevers met 97 procent hebt gehaald?’ ‘Orde!’ roept de rechter uit.

Uitzicht op de Sint Servaas brug Maastricht

Uitzicht op de Sint Servaas brug, Maastricht

Patricia zet door: ‘Zevenennegentig procent. Dat is geen kattenpis.’

De advocaat staat op en zegt: ‘Edelachtbare, ik verzoek u om de gezusters uit de rechtszaal te verwijderen.’

‘Dat zal niet nodig zijn,’ zegt de rechter. ‘Ik ben al tot een beslissing gekomen en daar moet mevrouw Deborah Dendermonde bij aanwezig zijn.’ Deborah wil iets zeggen, maar de rechter verbiedt het haar.

‘Nu volgt mijn uitspraak. Hoewel ik onder de indruk ben van het verhaal van Deborah, wil ik haar toch meer horen vanuit de kant van psychiatrisch verpleegkundige. Hoe zat Adriana in haar vel ten tijde van de opname? Daarom ontzeg ik Deborah uit voorzorg het recht om het land te verlaten terwijl het onderzoek loopt. Dit is alleen omdat zij ons een groot nut kan bewijzen.’ Deborah glimt terwijl de rechter vervolgt: ‘Graag willen wij dat Adriana gedurende anderhalf jaar in een reïntegratietraject komt en wijzen wij Deborah Dendermonde aan als hoofdtherapeute.’

Deborah Dendermonde ziet het al helemaal voor zich. Ze zou er alles aan doen om Adriana in rustiger vaarwater te krijgen. Al moet ze persoonlijk alle Winti boeken van haar grootmoeder afstoffen en opnieuw lezen, dit is echt een taak voor haar.

» » 2x02 - Je had me

« « 2x00 - Adriana's Prelude